Politici moeten uitgesproken keuzes maken over Europa

24 april 2014

POLITICI MOETEN UITGESPROKEN KEUZES MAKEN OVER EUROPA

Adviesraad: Brussel is geen vreemde mogendheid

Den Haag, 24 april 2014

Om uit de huidige vertrouwenscrisis in Europa te komen, moeten Nederlandse politici een ondubbelzinnige en consistente visie op de EU uitdragen. De EU begint bij de nationale politiek, daarom moeten nationale politici uitgesprokener zijn over hun EU beleid en duidelijke keuzes maken. Dat stelt de Adviesraad Internationale Vraagstukken (AIV) in een nieuw advies aan de regering.

De steun onder de bevolking voor de EU neemt af en de burger heeft twijfel bij de waarde van de Europese samenwerking. Het debat over Europa in Nederland is nog steeds overwegend een debat van de elite en EU-specialisten. Bewindslieden en politici staan niet voor de standpunten die zij in Brussel hebben verdedigd en geven de EU de schuld van impopulaire besluiten waar ze zelf medeverantwoordelijk voor zijn. Dit ondermijnt het draagvlak voor de EU.

De AIV ziet de oplossing voor het verminderen van het wantrouwen bij de burger in een meersporenaanpak. Aan de ene kant moet het democratische gehalte van de EU verbeterd worden. De rol van het Europees Parlement als vertegenwoordiger van de Europese burgers kan verder worden vergroot, maar vooral moet worden ingezet op een versterkte rol van nationale parlementen, instellingen en procedures. Ook kunnen nationale parlementen een beter gebruik maken van de middelen die zij hebben voor democratische controle, zoals de gele- en oranjekaartprocedures. Het zijn immers de nationale parlementen en instellingen die het best een brug kunnen slaan tussen de burger en de EU. Aan de andere kant moet het debat over Europa, zowel op nationaal als EU-niveau, worden gepolitiseerd. Het zichtbaar maken van geschilpunten over Europese kwesties en het voeren van een debat hierover zullen kunnen bijdragen aan een grotere betrokkenheid van de burger. Een belangrijke rol is hierin weggelegd voor de Tweede Kamer, die nadrukkelijker dan tot dusver de burger, bijvoorbeeld via internet, kan raadplegen. Ook de verkiezing van de Commissievoorzitter kan leiden tot een groter draagvlak voor de EU.